Wil je een kruidenspiraal aanleggen in je tuin? Het is een slimme en compacte manier van tuinieren waarmee je verrassend veel kruiden kan kweken op een kleine oppervlakte. In dit stappenplan ontdek je hoe je zelf een kruidenspiraal maakt, welke materialen je nodig hebt en welke kruiden waar het best groeien.
Wat is een kruidenspiraal en waarom werkt het?
Een kruidenspiraal is een spiraalvormige verhoging in je tuin waarin je verschillende kruiden plant. Door die ingenieuze vorm ontstaan er microklimaten: bovenaan is het droger en zonniger, onderaan vochtiger en schaduwrijker.
Dat maakt een kruidenspiraal ideaal omdat je:
verschillende kruiden met andere behoeftes samen kan planten
weinig ruimte nodig hebt
een natuurlijke en decoratieve eyecatcher creëert
Een kruidenspiraal is dus perfect voor zowel kleine tuinen als grotere (moes-)tuinen.
Welke materialen heb je nodig?
Voor je begint met je kruidenspiraal aanleggen, zet je best wat materiaal klaar:
bakstenen, natuurstenen of recuperatiemateriaal
een gevarieerd assortiment kruiden
kwalitatieve, turfvrije potgrond
compost of mulch
een plantschopje
een tuinslang of gieter
Een kruidenspiraal aanleggen: stappenplan
Stap 1: de plaats bepalen
Voor je kan beginnen met het effectieve aanleggen van je kruidenspiraal, doe je best een rondje in de tuin om te bepalen waar die mag komen. Kies een plekje uit waar de zon minstens 6 uren per dag schijnt. Idealiter kan je rond de tuinspiraal lopen, zodat je langs elke kant aan de kruiden kan.
Stap 2: de basis uitzetten
Zet de vorm van de kruidenspiraal uit op de grond. Als je werkt op een vrijgemaakt stuk aarde, kan dat met behulp van een stuk touw, of – nog gemakkelijker – met een tuinslang! Maak een cirkel van ongeveer 1,5 tot 2 meter diameter.
Als je de kruidenspiraal wil aanleggen op een plaats waar nu nog gazon is, kan je gebruikmaken van de no-dig methode. Je hoeft dus geen gras uit te steken of alles om te spitten: een stuk karton klaart de klus voor jou. Leg een groot stuk (of meerdere kleine stukken) karton op het gras. Maak het goed nat met een tuinslang. Je bouwt de kruidenspiraal vervolgens op dat stuk karton, dat met de tijd zal verteren en het gras afsluit van zonlicht (waardoor ook dat verteert).
Als je straks helemaal klaar bent, haal je het karton weg dat onder de spiraal uitsteekt.
Stap 3: de spiraal opbouwen
Nu komt er een beetje denkwerk aan te pas. Het ingenieuze aan een kruidenspiraal zit 'm in het hoogteverschil tussen het onderste en bovenste niveau. Door die opbouw en vorm ontstaan er vanzelf drogere en nattere zones: erg handig als je verschillende types kruiden wil kunnen combineren op één plek in de tuin.
Begin met de onderste laag van de stenen en leg die in een wijde spiraalvorm.
Leg er geschrankt een tweede laag stenen bovenop.
Bouw vervolgens verder, maar leg de stenen in het middelste deel van de spiraal steeds hoger. Op die manier creëer je stilaan een hoogteverschil tussen de buitenste (lage) boog en de (hoge) boog in het midden.
Stap 4: de kruidenspiraal opvullen met aarde
Vul de kruidenspiraal nu voorzichtig met aarde en druk laag per laag een klein beetje aan. Gebruik kwalitatieve potgrond zonder turf. Door de vorm van de kruidenspiraal zal het bovenste deel vanzelf een drogere biotoop vormen, terwijl de aarde onderaan in de spiraal vochtiger blijft.
Stap 5: kruiden planten per zone
Nu komt het leukste werk: de kruiden planten in de kruidenspiraal! Het voordeel van zo'n spiraal is dat je allerlei soorten kruiden kan combineren op dezelfde plaats.
Bovenaan in de kruidenspiraal: mediterrane kruiden, zoals rozemarijn of tijm, die het graag warm en droog hebben.
Midden in de kruidenspiraal: planten die zowel qua zonlicht als vochtigheid baat hebben bij gematigde omstandigheden, zoals bieslook, citroenverbena, salie of koriander.
Onderaan in de kruidenspiraal: kruiden die vochtige omstandigheden willen, zoals munt, peterselie of citroenmelisse.
Tip: je kan woekerende planten, zoals munt, ook in een pot in de spiraal planten. Dan nemen ze straks de boel niet volledig over.
Onderhoud en tips voor succes
Als je klaar bent met de beplanting is het tijd om water te geven. Zorg dat je genoeg water geeft, want er zit best veel aarde in zo'n spiraal die doordrongen moet worden.
Werk af met een laagje compost of mulch om de kruidenspiraal te beschermen tegen uitdroging.
Na de aanleg is een kruidenspiraal verder vrij onderhoudsvriendelijk. Voeg jaarlijks wat compost toe en pluk vooral met volle teugen uit je nieuwe kruidentuin!